લગ્ન એ દરેક વ્યક્તિના જીવનમાં એક મહત્વનો પ્રસંગ હોય છે. મોટાભાગના લોકો લગ્ન પાછળ પાણીની જેમ પૈસા ખર્ચી કાઢતા હોય છે. પરંતુ અમુક ગરીબ વર્ગના લોકો પાસે આના માટે જરૂરી નાણાં પણ ઉપલબ્ધ હોતા નથી.
આર્થિક રીતે પછાત વર્ગના યુગલોને ધ્યાનમાં રાખતા ખાસ આ યોજના બનાવવામાં આવી છે. યોજના હેઠળ લગ્ન કરનાર દરેક વર અને કન્યાને નાણાંકીય મદદ રૂપે સહાય કરવામાં આવતી હોય છે.
ગુજરાત રાજ્યના સામાજિક ન્યાય અને અધિકારીતા વિભાગ દ્વારા આ લાભકારી યોજનાની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી. સમૂહ લગ્નમાં વિવાહના બંધનમાં બંધાયેલા લોકોને જ આમાંથી સહાય પ્રાપ્ત થતી હોય છે.
જાણો : યોજનાનો લાભ મેળવવા માટે કન્યાની ઉંમર 18 વર્ષ અને યુવકની ઉંમર 21 વર્ષ હોવી ફરજીયાત છે. સાથે જ યોગ્ય પાત્રતા માપદંડ ધરાવતી વ્યક્તિઓને જ પ્રાધાન્ય આપવામાં આવે છે.
સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજના
દરેક સરકારી યોજનાની જેમ આ યોજનાથી પણ સામાન્ય જનતાને ઘણા લાભ થઇ શકે છે. સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજનાની અરજી તમે ઓનલાઇન અથવા ઓફલાઈન બંને રીતે કરી શકો છો.
યોજના માટે આયોજક સંસ્થાએ ઓછામાં ઓછા 10 જેટલા યુગલોને તૈયાર કરવા પડે છે. આમાં લગ્ન કરનાર દરેક યુગલને 12 હજાર રૂપિયા જેટલી નાણાકીય સહાય આપવામાં આવે છે.
સાથે જ જે તે સંસ્થા આ પ્રકારના સમૂહ લગ્ન માટેનું આયોજન કરે છે. તેમને સરકાર તરફથી 75 હજાર રૂપિયાની નાણાકીય રકમ આપવામાં આવે છે. જેથી તે પોતાનું કાર્ય સુયોગ્ય રીતે કરી શકે.
સમાજની દ્રષ્ટિએ પાછલા વર્ગની જન જાતિઓ માટે આ યોજના વિશેષ છે. જેઓ પાસે નાણાંની અગવડ હોય તે આ પ્રકારની યોજનાઓનો લાભ લેવા માટે યોગ્ય ગણાય છે.
સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજના અંગેની પુરી જાણકારી
આ સમસ્યામાં ઘેરાયેલી મહિલાઓએ સરકાર તરફથી મળતી સહાય રૂપે સાત ફેરા લગ્ન યોજનાનો લાભ લેવો જોઈએ. આ અંગેની સંપૂર્ણ માહિતી તમે નીચે દર્શાવેલા કોષ્ટકમાંથી જોઈ શકો છો.
| વિગત | માહિતી |
|---|---|
| યોજનાનું નામ | સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજના |
| રાજ્ય | ગુજરાત |
| શરૂઆત વર્ષ | 2017 |
| ઉદ્દેશ | ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગના પરિવારોને આર્થિક સહાય પૂરી પાડવી |
| લાભાર્થીઓ | ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગના પરિવારો |
| સહાયની રકમ | દંપતી દીઠ ₹12,000 |
| લઘુતમ જોડીઓની સંખ્યા | એક સમારોહમાં ઓછામાં ઓછી 25 જોડીઓ |
| અરજી પ્રક્રિયા | સંબંધિત જિલ્લા સમાજ કલ્યાણ અધિકારી કચેરીમાં અરજી કરવી |
| જરૂરી દસ્તાવેજો | ઓળખ પુરાવા, રહેઠાણનો પુરાવો, આવકનો દાખલો, બેંક એકાઉન્ટની વિગતો |
| વિશેષ લાભ | સામૂહિક લગ્ન સમારોહનું આયોજન સરકાર દ્વારા કરવામાં આવે છે |
ઘણી બધી ગરીબી રેખા નીચે જીવતી મહિલાઓ લગ્ન અંગેનો ખર્ચ ઉઠાવવા માટે સક્ષમ હોતી નથી. સાથે જ અમુક સામાજિક રીત રિવાજો માટે પણ તેઓ નાણાં ખર્ચી શકતા હોતા નથી.
સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજનાનો મુખ્ય હેતુ
કોઈ પણ સરકારી યોજના શરૂ કરવા પાછળ સરકારનો એક મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય રહેલો હોય છે. જેનો ફાયદો દેશના પછાત અને ગરીબ વર્ગના લોકોને થતો જોવા મળે છે.
સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજનાને માઇ રમાબાઈ સમૂહ લગ્ન યોજના પણ કહેવામાં આવે છે. કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા આ યોજનાની શરૂઆત વર્ષ 2017 માં થઇ હતી. ત્યારથી લઈને અનેક લોકો આનો લાભ ઉઠાવી ચુક્યા છે.
આ યોજનાનો મુખ્ય હેતુ એ જ છે કે ગરીબ વર્ગના યુગલોને પણ નાણાકીય સહાય મળી શકે. સાથે જ તેમને મામેરા રૂપે પણ સરકાર તરફથી અનેક વસ્તુઓ ફાળવવામાં આવતી હોય છે.
લગ્ન દરમિયાન સમૂહ લગ્નનું આયોજન કરનાર સંસ્થાઓ અને આ પૈકી લગ્ન કરનાર દરેક યુગલને નાણાકીય સહાય ફાળવવામાં આવતી હોય છે. સાથે જ તેમને અન્ય જરૂરિયાતની વસ્તુઓ પણ આપવામાં આવે છે.
સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજનાની માહિતી
મુખ્યત્વે સમાજના આર્થિક રીતે નબળા વર્ગને ધ્યાનમાં રાખીને બનાવવામાં આવેલી આ યોજના અત્યંત કલ્યાણકારી સાબિત થઇ છે. તેનાથી અનેક લોકો લાભ લઇ ચુક્યા છે અને હાલમાં પણ લે છે.
યોજનાનો પરિચય
સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજના ગુજરાત રાજ્ય સરકાર દ્વારા શરૂ કરવામાં આવેલી એક ખાસ યોજના છે, જે ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગના દંપતીઓ માટે લગ્નના ખર્ચમાં સહાય પૂરી પાડે છે.
આ યોજના હેઠળ સમૂહમાં લગ્નનું આયોજન થાય છે, જે વાધા-શોખના ખર્ચમાં ઘટાડો કરીને પરણાયેલા દંપતીઓ માટે આર્થિક રાહત લાવે છે.
યોજનાનો હેતુ
- ગરીબ પરિવારોને લગ્નનો ખર્ચ સંભાળવામાં આર્થિક મદદ પૂરું પાડવી.
- સમૂહમાં લગ્ન દ્વારા સમાનતાનું પ્રેરણાદાયી ઉદાહરણ સ્થાપિત કરવું.
- દહેજ પ્રથાને નાબુદ કરવાનો પ્રયાસ કરવો.
- લગ્ન વ્યવસ્થા માટેનો ખર્ચ ઓછો કરીને સમાજમાં સામાજિક સમરસતાનું પ્રોત્સાહન આપવું.
યોજનાની વિશેષતાઓ
- આર્થિક સહાય: દરેક દંપતી માટે રાજ્ય સરકાર દ્વારા ₹12,000 થી ₹15,000 સુધીની આર્થિક સહાય પૂરી પાડવામાં આવે છે.
- સમૂહ લગ્ન માટે વ્યવસ્થા: લગ્ન માટે ધર્મસ્થળ અથવા જાહેર સ્થળે આયોજન કરવામાં આવે છે.
- દંપતીઓને લગ્નના સમયે પ્રાથમિક ઘરગથ્થુ ઉપકરણો અને ઉપકરણો ભેટમાં આપવામાં આવે છે.
- સામાજિક સમરસતા: આ યોજનામાં કોઈ પણ જાતિ, ધર્મ કે જાતિના ભેદભાવ વિના દરેક માટે સમાન લાભ ઉપલબ્ધ છે.
યોજનાની પાત્રતા
- વર-વધુ બંનેએ ભારતના નાગરિક હોવા જોઈએ.
- વર અને વધુ બંનેની ઉંમર કાયદેસર નક્કી કરેલી ઉંમર (વર માટે 21 વર્ષ અને વધુ માટે 18 વર્ષ) હોવી જોઈએ.
- ગરીબી રેખાથી નીચેના (BPL) પરિવારોને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવે છે.
- લગ્નનું આયોજન સમૂહમાં કરવામાં આવવું જોઈએ.
લાભ મેળવવા માટે જરૂરી દસ્તાવેજો
- આધાર કાર્ડ અથવા ઓળખ પ્રૂફ.
- બાંધકામ માટે રેશન કાર્ડ અથવા BPL કાર્ડ.
- જન્મ પ્રમાણપત્ર અથવા ઉંમર પુરવાર દસ્તાવેજ.
- નિકટના તાલુકા કે જિલ્લા અધિકારીનું લેટર (અરજી સ્વીકારવા માટે).
અરજી કરવાની પ્રક્રિયા
- નિકટના ગ્રામ પંચાયત અથવા તાલુકા મથક પર સંપર્ક કરો.
- જરૂરી દસ્તાવેજો સાથે યોજનાનું ફોર્મ ભરીને દાખલ કરો.
- યોજનામાં દંપતીઓના સમૂહ લગ્ન માટેના આયોજનનો સમર્થન પત્ર આપો.
યોજનાના ફાયદા
- સમૂહમાં લગ્નના આયોજન દ્વારા ખર્ચમાં ઘટાડો થાય છે.
- ગરીબ પરિવારોને લગ્ન માટે આર્થિક સહાય મળે છે.
- સમાજમાં દહેજમુક્તિ માટે પ્રેરણા મળે છે.
- સામાજિક એકતા અને સમાનતાનું ઉદાહરણ સ્થાપિત થાય છે.
મહત્વ પૂર્ણ: આ યોજના વિશે વધુ માહિતી માટે નિકટના ગ્રામ પંચાયત, તાલુકા મથક અથવા જિલ્લા સમાજ કલ્યાણ વિભાગનો સંપર્ક કરો.
સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજના માટેના માપદંડો
જે પણ મહિલાઓ આ યોજનાનો લાભ લેવા માટે ઉત્સુક હોય તેનામાં અમુક પાત્રતા માપદંડો હોવા જરૂરી છે. જેના આધાર પર અરજી કરનાર સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજના માટે યોગ્ય છે કે નહીં તે નક્કી થાય છે.
યોજના હેઠળ ફક્ત યોગ્ય પાત્રતા માપદંડો ધરાવતી વ્યક્તિઓ જ લાભ મેળવવા માટે સક્ષમ ગણાય છે. યોજના માટે અનિવાર્ય એવા તમામ યોગ્યતા માપદંડો અહીં દર્શાવવામાં આવેલ છે.
- વર અને કન્યા બંને ગુજરાત રાજ્યના રહેવાસી હોવા જોઈએ.
- વરની ઉંમર ઓછામાં ઓછી 21 વર્ષ અને કન્યાની ઉંમર ઓછામાં ઓછી 18 વર્ષ હોવી જોઈએ.
- અરજદારની વાર્ષિક આવક ગ્રામ્ય વિસ્તાર માટે ₹1,20,000 અને શહેરી વિસ્તાર માટે ₹1,50,000થી વધુ ન હોવી જોઈએ.
- અરજદાર અનુસૂચિત જાતિ, અનુસૂચિત જનજાતિ, સામાજિક અને શૈક્ષણિક રીતે પછાત વર્ગ, આર્થિક રીતે પછાત વર્ગ અથવા બિન અનામત વર્ગના હોવા જોઈએ.
- વર અને કન્યા બંને પ્રથમ લગ્ન કરતા હોવા જોઈએ.
- વિધવા પુનઃલગ્ન માટે પણ આ યોજનાનો લાભ મળી શકે છે.
- દંપતીમાંથી કોઈ એક વ્યક્તિ દિવ્યાંગ હોય તો પણ યોજનાનો લાભ મળી શકે છે.
- સગીર વયના બાળકોના લગ્ન માટે આ યોજનાનો લાભ મળતો નથી.
- અંતર્જાતીય લગ્ન કરનાર દંપતીઓને પણ આ યોજનાનો લાભ મળી શકે છે.
- અરજદારે સરકાર માન્ય ઓળખપત્ર અને રહેઠાણનો પુરાવો રજૂ કરવો જરૂરી છે.
સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજના માટેના દસ્તાવેજો
બધા જ પ્રકારની સરકારી સહાય મેળવવા માટે અમુક ચોક્કસ દસ્તાવેજોની જરૂર પડતી હોય છે. તેવી જ રીતે સમૂહ લગ્ન માટે શરૂ કરાયેલી આ યોજનાની અરજી પ્રક્રિયાને પૂર્ણ કરવા માટે દસ્તાવેજો જરૂરી હોય છે
જે પણ મહિલાઓ કે વ્યક્તિઓ આ યોજનાનો લાભ લેવા માંગતા હોય તેઓ પાસે દસ્તાવેજો હોવા અનિવાર્ય છે. આવા જ તમામ ડોક્યુમેન્ટ્સની યાદી અહીં પ્રદર્શિત કરવામાં આવી છે.
- ફોટા સાથેનું અરજી ફોર્મ
- વર અને કન્યાના જન્મ તારીખના પુરાવા
- વર અને કન્યાના આધાર કાર્ડની નકલ
- જાતિનું પ્રમાણપત્ર (જો લાગુ પડતું હોય તો)
- BPL કાર્ડની નકલ (જો લાગુ પડતું હોય તો)
- વર અને કન્યાના પાસપોર્ટ સાઇઝના ફોટોગ્રાફ્સ
- સગીર હોય તો માતા-પિતા/વાલીની સંમતિ પત્ર
- વર અને કન્યાના રહેઠાણનો પુરાવો
- વિધવા પુનઃલગ્ન કિસ્સામાં પતિના મૃત્યુનું પ્રમાણપત્ર
- વર અને કન્યાના બેંક એકાઉન્ટની વિગતો
- છૂટાછેડા લીધેલ હોય તો કોર્ટનો હુકમ
- વર અને કન્યાના માતા-પિતા/વાલીનું આવકનું પ્રમાણપત્ર
નોંધ: ચોક્કસ જરૂરિયાતો સ્થાનિક સરકારી કચેરી અનુસાર થોડી ભિન્ન હોઈ શકે છે. અરજી કરતા પહેલા સંબંધિત કચેરી સાથે ચકાસણી કરવી સલાહભર્યું રહેશે.
સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજનાના લાભ
માઇ રમાબાઈ સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજનાનો લાભ લેવા માંગતા હોય તો તમને નીચે દર્શાવેલા લાભ મળી શકે છે. આની સંપૂર્ણ જાણકારી અહીં દર્શાવેલી છે.
- રકમ સીધી લાભાર્થીઓના બેંક ખાતામાં જમા કરવામાં આવે છે.
- સામૂહિક લગ્ન સમારોહનું આયોજન સરકાર દ્વારા કરવામાં આવે છે.
- મંડપ, ભોજન, અને અન્ય આવશ્યક વ્યવસ્થાઓનો ખર્ચ સરકાર ઉઠાવે છે.
- દહેજ પ્રથા જેવી સામાજિક બદીઓને નાબૂદ કરવામાં મદદ કરે છે.
- સમાજના તમામ નીચલા વર્ગ માટે આ એક ઉત્તમ તક છે.
- દંપતિ દીઠ ₹12,000ની નાણાકીય સહાય આપવામાં આવે છે.
- પરિવારો પર આર્થિક અને માનસિક બોજ ઓછો થાય છે.
- સરકારી અધિકારીઓની હાજરીમાં લગ્ન થવાથી કાનૂની માન્યતા મળે છે.
- ભવિષ્યમાં કોઈ કાનૂની સમસ્યા ઊભી ન થાય તેની ખાતરી આપવામાં આવે છે.
યોજના દ્વારા થતા અન્ય લાભ
- પરંપરાગત રીતિ-રિવાજોનું પાલન થતું જોવા મળે છે.
- સામૂહિક ઉજવણી દ્વારા સામુદાયિક એકતા મજબૂત બને છે.
- અન્ય સરકારી યોજનાઓ વિશે માહિતી અને માર્ગદર્શન મળતું રહે છે.
- સરકારી વિભાગો સાથે સીધો સંપર્ક કરી શકાય છે.
- સરકાર દ્વારા આપવામાં આવતું લગ્ન પ્રમાણપત્ર ઉપયોગી છે.
- આ પ્રમાણપત્ર અન્ય સરકારી કામકાજ માટે પણ સહાયકારી છે.
- યુવાનોને સમયસર લગ્ન કરવા માટે પ્રોત્સાહન મળે છે.
- મોડા લગ્નની સમસ્યા ઘટાડવામાં મદદ કરે છે.
વિશેષ વિગત : જેટલી પણ સરકારી યોજનાઓ શરૂ થતી હોય છે, તેનો ફાયદો દેશની સામાન્ય જનતાને થતો હોય છે. એવી જ રીતે સાફ ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજના થકી પણ આપણને અનેક લાભ મળી શકતા હોય છે.
સવાલ જવાબ (FAQ)
ગ્રામીણ તથા શહેરી વિસ્તારોમાં વસવાટ કરતા પછાત વર્ગના લોકો માટે આ યોજના અત્યંત લાભકારક છે. જેને લઈને લોકોમાં અનેક સવાલો છે, જેમાંથી મુખ્ય સવાલોના જવાબ અહીં દર્શાવવામાં આવ્યા છે.
(1) સાત ફેરા લગ્ન સહાય યોજના શું છે?
વિચરતી જાતિના નબળા વર્ગના લોકો જેમની પાસે લગ્ન માટે નાણાં હોતા નથી. આવા લોકોને સહાય આપવાના હેતુથી શરૂ થયેલી યોજનાને સાત ફેરા લગ્ન સહાય યોજના કહે છે.
(2) આ સમૂહ લગ્ન યોજના હેઠળ કેટલી નાણાકીય સહાય રકમ મળે છે?
માઇ રમાબાઈ સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન સહાય યોજના હેઠળ દરેક પરિણીત યુગલને રૂપિયા 12 હજારની નાણાકીય સહાય મળે છે.
(3) સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજનાનું આયોજન કોના દ્વારા કરવામાં આવે છે?
સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજનાનું આયોજન જે તે સામાજિક સંસ્થાના દાતાશ્રીઓ તથા આયોજકો દ્વારા કરવામાં આવે છે.
(4) યોજનાનો લાભ લેવા માટે ક્યુ પાત્રતા માપદંડ હોવું જરૂરી છે?
આ યોજનાનો લાભ લેવા માટે કન્યાની ઉંમર 18 વર્ષ અને વરની ઉંમર 21 વર્ષ જેટલી હોવી અનિવાર્ય છે.
(5) આ યોજના સરકારના ક્યાં વિભાગ દ્વારા સંચાલિત છે?
યોજના ગુજરાત રાજ્યના સામાજિક ન્યાય અને અધિકારીતા વિભાગ દ્વારા સંચાલિત થતી જોવા મળે છે.
આશા કરું છુ સાત ફેરા સમૂહ લગ્ન યોજના અંગેની સંપૂર્ણ જાણકારી આપવામાં સફળ રહી છુ. પોસ્ટ પસંદ આવી હોય તો અન્ય લોકો સુધી પહોંચાડવા વિનંતી.
